Pitanja i odgovori

Šta je osiguranje depozita?

Osiguranje depozita znači zaštita i kompenzacija depozita oštećenih do zakonskog limita u slučaju opoziva licence i zatvaranja banke članice.

Oštećeni deponenti, koji drže depozit(e) u banci (bankama), mogu biti:

  • Fizička lica (privatni pojedinci); i
  • Pravna lica (registrovane kompanije itd.)

Kosovski i inostrani deponenti koji deponuju sredstva u kosovskom bankarskom sistemu su osigurani.

Koji je limit za osiguranje depozita?

Deponenti su osigurani, po bankama članicama, do osiguranog iznosa od:

4.000€ (evra)

Tokom naredne dve godine limit za osiguranje depozita će se postepeno povećavati, na sledeći način:

Godina, na snazi od 1. januaraLimit osiguranog iznosa (EVR)
20185,000

Da li su moji depoziti osigurani u svim bankama ili u samo jednoj banci? 

 Deponentu su osigurani depoziti u svim bankama koje su članice FODK-a do maksimalne osigurane sume od 4.000€ (evra). Na primer: osigurani deponent koji ima dva računa u dve banke članice (npr. banka A i banka B) ima osigurane depozite, u banci A: do 4.000€ i u a); i u banci B: do 4.000€ (evra).

Koje banke imaju osigurane depozite?

 Sledeće banke (po abecednom redu) su članice FODK-a i njihov depoziti su osigurani:

 

  1. Banka Ekonomike Sh.A.
  2.  Banka Kombëtare Tregtare, ogranak Kosovo
  3.  Banka për Biznes Sh.A.
  4.  NLB Pristina Sh.A.
  5.  ProCredit Bank Kosovo J.S.C.
  6.  Raiffeisen Bank Kosovo J.S.C.
  7.  TEB Sh.A.
  8.  Turkiye Is Bankasi, ogranak Kosovo
  9.  Ziraat Bankasi A.Ş. ogranak Kosovo

Depoziti u Komercijalnoj Banci a.d. Beograd nisu osigurani kod Fonda za osiguranje depozita ma Kosovu.

 Kako identifikovati banke sa osiguranim depozitima?

Svaka banka koja je članica FODK-a vidljivo ističe svoj sertifikat o članstvu u svim objektima banke koji su otvoreni za klijente, kao i nalepnicu sa amblemom FODK-a postavljenu na prednji deo ulaznih vrata svog glavnog sedišta, na filijalama (ograncima), kao i na pod-ograncima.

Definicija depozita i vrste OSIGURANIH depozita?

 Generalno govoreći,  depozit znači suma novca koju deponent uplaćuje banci pod uslovom da to bude plaćeno nazad u celosti od strane banke, sa ili bez kamate, bilo na zahtev ili u ugovorenom terminu, po važećim zakonskim i ugovornim uslovima.

Tipični depozitni produkti koje osigurava FODK jesu depoziti po viđenju (tekući računi), štedni depoziti i vremenski (oročeni) depoziti.

Koji depoziti NISU OSIGURANI?

Sledeći depoziti nisu osigurani, tj. nisu kvalifikovani (ne ispunjavaju uslove) za kompenzaciju  u slučaju opoziva licence ili zatvaranja banke članice:

  • Depoziti neidentifikovanih računa;
  • Depoziti koji imaju veze sa pranjem novca ili finansiranjem terorizma;
  • Depoziti direktora ili viših službenika banaka, kao i depoziti njihovih porodica i drugih povezanih stranaka;
  • Depoziti fizičkih lica sa direktnim učešćem u kapitalu banke ili glasačkim pravima koja proističu iz najmanje pet procenata (5%) udela i kapitalu banke, njihovih članova porodice ili drugih povezanih stranaka;
  • Depoziti pravnih lica i akcionara tih pravnih lica sa većinom glasova, više od pedeset procenata (50%) ili više u kapitalu banke ili glasačkih prava koja proizilaze iz najmanje pet procenata (5%) udela u kapitalu banke, njihovih porodica ili povezanih trećih lica, kako je primenjivo;
  • Lica koja su zadužena za spoljnu reviziju finansijskih dokumenata i izveštaja institucije tokom poslednje tri godine pre pokretanja postupka likvidacije;
  • Depoziti banaka i finansijskih institucija;
  • Depoziti osiguravajućih kompanija i poduhvata kolektivnog investiranja;
  • Depoziti penzionih fondova;
  • Depoziti organa lokalne i centralne uprave;
  • Depoziti koji se drže u ograncima kosovskih banaka koje funkcionišu izvan zemlje.

Kako se izračunava iznos kompenzacije (nadoknade)?

Maksimalni iznos kompenzacije koji deponent dobija od FODK-a, po jednoj banci, iznosi 4.000€ (evra).

Iznos kompenzacije po pojedinačnom deponentu se izračunava na sledeći način:

Svi depoziti deponenta će biti sabrani

+ dodaje se nakupljena kamata (do datuma opoziva licence i zatvaranja banke)

  • Sve obaveze deponenta prema banci, kojima je prošao rok, (ako ih ima) (krediti, dozvoljeni minusi, itd.) se oduzimaju

=  neto potraživanje deponenta prema banci;

FODK kompenzira maksimalno do 4.000 (evra)

Depoziti koji su držani na zajedničkim računima se raspodeljuju ravnomerno među nosiocima računa, osim ako nosilac računa podnese dokaz kojim se potvrđuje da njegov udeo u zajedničkom računa nije jednak sa ostalima.

Primeri za izračunavanje iznosa za kompenzaciju:

Primer 1: Iznosi
Stanje depozita na tekućem računu: € 900
Kamata na tekući račun:€ 50
Stanje depozita na štednom računu:€ 3,000
Kamata na štedni račun:€ 50
Ukupni depoziti, uključujući i kamatu:€ 4,000
Obaveze kojima je istekao rok (neplaćene):€ 0
Ukupno neto potraživanje:€4,000
Iznos kompenzacije koju treba da plati FODK € 4,000
Primer 2: Zajednički račun IznosIndirektna kvota
Stanje depozita na tekućem računu:€ 1,500
Kamata na tekući račun:€ 120
Stanje depozita na zajedničkom štednom računu
(50% udeo):
€ 2,000(2,165 CHF x 0.9240)
Kamata na zajednički štedni račun:€ 80(87 CHF x 0.9240)
Ukupni depoziti, uključujući i kamatu: € 3,700
Obaveze kojima je istekao rok (neplaćene):€ 200
Ukupno neto potraživanje:€ 3,500
Iznos kompenzacije koji treba da isplati FODK€ 3,500
Primer 3:Iznos
Fizičko lice ima depozitni račun kao „fizičko lice“ i vlasnik je pravnog lica – u ovakvom slučaju depoziti fizičkog i pravnog lica se osiguravaju zasebno, kako sledi:
Stanje depozita na tekućem računu, uključujući i kamatu (fizičko lice):€ 3,000
Stanje depozita na tekućem računu, uključujući i kamatu (pravno lice, tj. fizičko lice koje je pomenuto ranije je vlasnik ovog pravnog lica):€ 4,000
Pod pretpostavkom da nema neplaćenih tereta, potraživanja fizičkog i pravnog lica se tretiraju odvojeno, te stoga, iznos kompenzacije za fizičko lice je 3.000€, dok je za pravno lice 4.000€.

Šta se događa ako neto potraživanje deponenta prema banci prevazilazi maksimalni iznos kompenzacije od 4.000€ (evra)?

Ukoliko neto potraživanje deponenta prevazilazi iznos od 4.000€ (evra), kao u primeru broj dva, razlika između neto potraživanja deponenta i maksimalnog iznosa kompenzacije biće dogovorena od strane primaoca tokom postupka likvidacije banke.

Primer 4:Iznos
Stanje depozita na tekućem računu:€ 2,000
Kamata na tekući račun:€ 90
Stanje depozita na štednom računu:€ 5,000
Kamata na štedni račun:€ 110
Ukupni depoziti, uključujući i kamatu:€ 7,200
Obaveze kojima je istekao rok (neplaćene):€ 500
Ukupno neto potraživanje:€ 6,700
Iznos kompenzacije koji plaća FODK€ 4,000
Neosigurani iznos (potraživanje prema primaocu)€ 2,700

Kako će deponenti biti obavešteni o kompenzaciji osiguranih depozita?

Ubrzo nakon što Centralna banka Kosova opozove licencu, deponenti će biti informisani putem objave Fonda za osiguranje depozita na Kosovu u masovnim medijima, zatim na Internet stranici FODK-a, kao i preko pisanih obaveštenja u filijalama (ograncima) zatvorene banke. Obaveštenja će informisati deponente o njihovim pravima i obavezama, o nazivu i lokaciji određene banke koja je izabrana da bude agent za isplate, kao i o verovatnom datumu početka isplate kompenzacije, a i o samom procesu kompenzacije.

Kada će isplata osiguranih depozita započeti i koliko će to dugo trajati?

Isplaćivanje osiguranih depozita preko banke koja bude izabrana da bude agent za isplatu započeće što je pre moguće nakon ukidanja licence i zatvaranja banke. FODK će kompletirati isplatu svih opravdanih i potvrđenih potraživanja u roku od 30 dana nakon oduzimanja licence od banke članice. FODK ima pravo da izvrši delimične avansne isplate neto potraživanja deponenata u vremenskom okviru od 30 dana.

U kojoj valuti će se vršiti isplata kompenzacija?

Depoziti u evrima i depoziti u stranim valutama su osigurani. Plaćanje kompenzacije (naknade) će se obavljati isključivo u evrima. Ekvivalent depozitima u evrima koji su prebačeni u inostrane valute biće određen primenom zvaničnog kursa Evropske centralne banke na dan opoziva licence ili zatvaranja banke od strane Centralne banke Kosova.